คลินิกเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี

บริบทและเหตุผล

การดำเนินงานในครั้งนี้คือ โครงการประเมินและถ่ายทอดเทคโนโลยีการปรับปรุงคุณภาพน้ำดื่ม และการตรวจสอบคุณภาพน้ำเบื้องต้น ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 18 – 20 กุมภาพันธ์ 2568 ณ โรงเรียนบ้านหนองบ่อ ตำบลจอมศรี อำเภอเพ็ญ, โรงเรียนบ้านดอนบาก ตำบลบ้านโคก อำเภอสร้างคอม และโรงเรียนบ้านดอนเดื่อ ตำบลบ้านโคก อำเภอสร้างคอม จังหวัดอุดรธานี นำโดย นายอรุณศักดิ์ ไชยอุบล ผู้จัดการคลินิกเทคโนโลยี พร้อมด้วย นายนนทวัฒน์ บัวทองหลาง ผู้ประสานงานคลินิกเทคโนโลยี สังกัดศูนย์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี โครงการนี้จัดขึ้นโดยมีเหตุผลความจำเป็นในการยกระดับสุขอนามัยการบริโภคน้ำดื่มที่ปลอดภัยสำหรับเยาวชนและชุมชนในพื้นที่ห่างไกล มุ่งเน้นการนำองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมไปประยุกต์ใช้ในการแก้ไขปัญหาน้ำดื่มในท้องถิ่น เพื่อสร้างความเข้มแข็งและส่งเสริมการพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืนของชุมชน

กิจกรรมและการดำเนินงาน

ระหว่างวันที่ 18 – 20 กุมภาพันธ์ 2568 คณะทำงานได้ลงพื้นที่ปฏิบัติการเชิงรุกในโรงเรียนเป้าหมายทั้ง 3 แห่ง กิจกรรมหลักประกอบด้วย การตรวจประเมินระบบการผลิตน้ำดื่มและแหล่งน้ำต้นทุนเดิมของโรงเรียน การทดสอบคุณภาพน้ำเบื้องต้นทางกายภาพ เคมี และชีวภาพ การสาธิตและถ่ายทอดเทคโนโลยีการปรับปรุงคุณภาพน้ำดื่มด้วยระบบกรองและปรับสภาพน้ำที่เหมาะสมกับบริบทท้องถิ่น ตลอดจนการอบรมให้ความรู้แก่ครู นักศึกษา และผู้นำชุมชนเกี่ยวกับขั้นตอนการดูแลรักษาและบำรุงรักษาระบบกรองน้ำดื่มอย่างถูกต้อง

ภาคีเครือข่ายความร่วมมือ (หุ้นส่วน)

ความสำเร็จของการขับเคลื่อนเทคโนโลยีเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นในครั้งนี้ เกิดจากการบูรณาการความร่วมมืออย่างเข้มแข็งระหว่างสถาบันอุดมศึกษา องค์กรสนับสนุนเทคโนโลยีภาครัฐ และสถานศึกษาในชุมชน นำโดย คลินิกเทคโนโลยี ศูนย์วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี (นำโดย นายอรุณศักดิ์ ไชยอุบล และนายนนทวัฒน์ บัวทองหลาง) ทำงานร่วมกับ กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) ในฐานะผู้สนับสนุนเครือข่ายคลินิกเทคโนโลยี ตลอดจน คณะผู้บริหาร ครู และคณะกรรมการสถานศึกษาของ โรงเรียนบ้านหนองบ่อ (อำเภอเพ็ญ), โรงเรียนบ้านดอนบาก (อำเภอสร้างคอม) และ โรงเรียนบ้านดอนเดื่อ (อำเภอสร้างคอม)

ผลผลิตจากโครงการ

จากการดำเนินโครงการดังกล่าว ส่งผลให้โรงเรียนเป้าหมายทั้ง 3 แห่งได้รับการตรวจวัดและประเมินคุณภาพน้ำดื่ม พร้อมทั้งได้รับเทคโนโลยีการปรับปรุงคุณภาพน้ำดื่มที่ได้มาตรฐาน ความปลอดภัย และเหมาะสมกับพื้นที่ ยิ่งไปกว่านั้น คณะครู นักเรียน และบุคลากรในชุมชนได้รับการถ่ายทอดทักษะในการตรวจสอบและบำรุงรักษาระบบน้ำดื่มเบื้องต้น ตลอดจนเกิดฐานข้อมูลคุณภาพน้ำดื่มระดับชุมชนเพื่อการพัฒนานวัตกรรมการจัดการน้ำอย่างต่อเนื่องในอนาคต

ผลลัพธ์

โครงการมุ่งสู่ผลลัพธ์ที่ครอบคลุม 5 มิติ ได้แก่:

• มิติ SDG 6 (Clean Water and Sanitation - การจัดการน้ำและสุขาภิบาล): (เป้าหมายหลัก) รับประกันการเข้าถึงน้ำดื่มที่สะอาด ปลอดภัย และมีราคาที่สามารถซื้อหาได้สำหรับทุกคนอย่างถ้วนหน้า (Target 6.1) ผ่านการประเมิน ปรับปรุง และถ่ายทอดเทคโนโลยีระบบกรองน้ำดื่มให้แก่โรงเรียนในพื้นที่ชนบท
• มิติ SDG 3 (Good Health and Well-being - สุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดี): (เป้าหมายหลักร่วม) ป้องกันและลดความเสี่ยงจากการเจ็บป่วยด้วยโรคทางเดินอาหารและโรคที่เกิดจากน้ำเป็นสื่อ (Water-borne diseases) ในเด็กนักเรียนและบุคลากรในโรงเรียน ผ่านการบริโภคน้ำดื่มที่ผ่านการกรองและตรวจวัดคุณภาพตามมาตรฐานสุขาภิบาล
• มิติ SDG 4 (Quality Education - การศึกษาที่เท่าเทียมและมีคุณภาพ): จัดสร้างและปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวกในสถานศึกษาให้ปลอดภัย เอื้อต่อการเรียนรู้ และปลอดภัยต่อสุขภาพ (Target 4.a) เพื่อให้เด็กนักเรียนมีสุขภาวะที่ดีพร้อมสำหรับการเรียนรู้
• มิติ SDG 9 (Industry, Innovation and Infrastructure - อุตสาหกรรม นวัตกรรม และโครงสร้างพื้นฐาน): ส่งเสริมการใช้วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมที่เหมาะสม (Appropriate Technology Transfer) ในการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านสุขาภิบาลน้ำดื่มระดับชุมชน
• มิติ SDG 17 (Partnerships for the Goals - ความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน): สร้างความร่วมมือพหุภาคีระหว่างมหาวิทยาลัยภูมิภาค (มรภ.อุดรธานี) เครือข่ายคลินิกเทคโนโลยี และสถานศึกษาในท้องถิ่น เพื่อแก้ปัญหาสุขอนามัยและขับเคลื่อนการพัฒนาชุมชนอย่างยั่งยืน

UDRU Technology Clinic Transfers Drinking Water Quality Improvement Technologies to Schools in Phen and Sang Khom Districts

The Science and Technology Center, operated by the UDRU Technology Clinic, conducts field assessments and technology transfers for drinking water purification and water quality testing across three rural schools in Udon Thani Province, ensuring safe drinking water access and community self-reliance.

Context & Rationale

This community outreach and technology transfer initiative centered on the "Drinking Water Quality Improvement and Testing Program," conducted from February 18 to 20, 2025, at Ban Nong Bo School (Phen District), Ban Don Bak School (Sang Khom District), and Ban Don Deua School (Sang Khom District), Udon Thani Province. Operations were led by Mr. Arunsak Chai-ubon, Manager of the Technology Clinic, alongside Mr. Nontawat Buathonglang, Coordinator, representing the Science and Technology Center at Udon Thani Rajabhat University (UDRU). The primary rationale of this initiative is to eliminate health hazards associated with contaminated drinking water in rural educational institutions. By deploying applied science, filtration technologies, and water testing kits, the project builds local capacity and ensures sustainable access to safe drinking water for school communities.

Activities & Operations

From February 18 to 20, 2025, the UDRU Technology Clinic team executed field operations across three rural schools in Phen and Sang Khom districts. Operational activities encompassed baseline assessments of school water purification infrastructure, physical/chemical/microbiological water testing, site-specific water filtration technology transfer, and practical training sessions for teachers and student representatives on water quality monitoring and routine filtration system maintenance.

Multi-Stakeholder Partnerships

The successful implementation of this local technology transfer project relied on a multi-tier partnership bridging higher education, national science agencies, and rural educational networks. The operational core was spearheaded by the Technology Clinic, Science and Technology Center, Udon Thani Rajabhat University (led by Mr. Arunsak Chai-ubon and Mr. Nontawat Buathonglang), operating under the support framework of the Ministry of Higher Education, Science, Research and Innovation (MHESI), in direct collaboration with school administrators, faculty, and local committees from Ban Nong Bo School, Ban Don Bak School, and Ban Don Deua School.

Project Outputs

As a direct outcome of these joint operations, three rural schools completed water quality assessments and received upgraded, site-appropriate drinking water treatment technologies. Furthermore, local teachers, students, and community staff acquired practical technical skills in operating water testing kits and performing preventive maintenance on filtration systems, establishing an active water quality database for future community water management.

Outcomes

The project aims for comprehensive outcomes across 5 key dimensions:

• SDG 6 (Clean Water and Sanitation): (Primary Goal) Achieves universal and equitable access to safe and affordable drinking water (Target 6.1) for rural school children through technology-driven water treatment and quality verification.
• SDG 3 (Good Health and Well-being): (Co-Primary Goal) Mitigates water-borne diseases and improves child health outcomes by ensuring safe, disease-free drinking water consumption in educational environments.
• SDG 4 (Quality Education): Upgrades education facilities to provide safe, inclusive, and health-promotive learning environments (Target 4.a) for students in underserved rural communities.
• SDG 9 (Industry, Innovation and Infrastructure): Drives local infrastructure development through appropriate technology transfer and applied scientific innovation.
• SDG 17 (Partnerships for the Goals): Demonstrates effective multi-stakeholder partnerships connecting a regional university (UDRU), national technology networks, and local rural schools to solve community health challenges sustainably.

https://www.facebook.com/sciencecenter.udon/posts/%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88-18-20-%E0%B8%81%E0%B8%B8%E0%B8%A1%E0%B8%A0%E0%B8%B2%E0%B8%9E%E0%B8%B1%E0%B8%99%E0%B8%98%E0%B9%8C-2568-%E0%B8%A8%E0%B8%B9%E0%B8%99%E0%B8%A2%E0%B9%8C%E0%B8%A7%E0%B8%B4%E0%B8%97%E0%B8%A2%E0%B8%B2%E0%B8%A8%E0%B8%B2%E0%B8%AA%E0%B8%95%E0%B8%A3%E0%B9%8C%E0%B9%81%E0%B8%A5%E0%B8%B0%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%84%E0%B9%82%E0%B8%99%E0%B9%82%E0%B8%A5%E0%B8%A2%E0%B8%B5%E0%B8%AF-%E0%B8%94%E0%B8%B3%E0%B9%80%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%87%E0%B8%B2%E0%B8%99%E0%B9%82%E0%B8%94%E0%B8%A2%E0%B8%84%E0%B8%A5%E0%B8%B4%E0%B8%99%E0%B8%B4%E0%B8%81%E0%B9%80%E0%B8%97%E0%B8%84/1067238622112228/